Хууль тогтоомжийн эмхэтгэл, орчуулга, гарын авлага

Бодлого бодох арга барил нь хийсвэр онолд суралцах замаар бус зөвхөн тохиолдол шинжлэх замаар олж авах боломжтой бөгөөд хуулийн практик хэрэглээг тодорхойлж байдаг. Энд тусгагдсан нийт 45 тохиолдлын /өмнөх хэвлэлийн 19, шинээр 26/ маргаан гарсан нөхцөлд хуулийг ашиглах замаар эцсийн шийдэлд хүрэх ажиллагаанд дасгалжуулах зорилготой. 
Иргэний эрх зүйн бодлогын хураамж номын энэхүү II дэвтэр нь агуулгын хувьд гэрээний эрх зүйн ерөнхий агуулга бүхий хэд хэдэн гэрээний төрлийг хамарсан бөгөөд үүнээс гана хуулиас үүдэх үүргийн /гэм хорын эрх зүй, бусдын үүргийг дуулгаваргүйгээр гүйцэтгэх болон үндэслэлгүй хөрөнгөжих/ эрх зүйд холбогдох нилээн хэдэн жишээг агуулсан болно. Ингээд нийт 45 тохиолдол, бодолтын хамт, мөн ерөнхий ойлголт бүхий 8 бүдүүвчийг энэхүү хэвлэлээрээ Та бүхэнд хүргэж байна.  

20,000 ₮

Энэхүү номд Иргэний эрх зүйн ерөнхий анги, өмчийн эрх зй, үүргийн эрх зүйн шийдвэрлэх асуудлуудыг тусгасан. Иргэний эрх зүйн дасгал, хэрэглээний хичээлийн агуулгыг хамарсан 32 тохиолдол, 11 хувилбар бодолтыг хамарсан нийт 43 бодлогыг та бүхэндээ толилуулж байна. Эдгээр жишээний хүрээний тодорхой хэм хэмжээг сонгон авч эрх зүйн субсумци хийх явцад тохиолдож болох бэрхшээлийг харуулахыг хичээсэн боловч эдгээрийг бие даан бодохдоо хүн бүр хэл найруулга зүйн үүднээс өөрийн гэсэн утга, үг хэллэгийн холбоосыг ашиглан шийдвэрлэхийг зөвлөж байна. Түүнчлэн хуулийн хэм хэмжээг хэрэглэх, ангилж ойлгох үйл явцыг хөнгөвчлөх зорилгоор 13 ерөнхий ойлголт бүхий бүдүүвчийг багтаав. 

20,000 ₮

Энэхүү эмхэтгэлийн гол тулгуур болсон судалгааны материал, зураг, бүтээлээ нээлттэй эх сурвалжид байршуулсан байгууллага, хувь хүмүүст талархлаа илэрхийлье. Мөн дэлхийн тэр дундаа ойрх дорнодын эртний хуулиудыг орчин үеийн хэлрүү хөрвүүлэх үнэ цэнэтэй, хүнд хөдөлмөрийг эрхэлж буй археологи, ассирологи, хэл шинжлэл, хууль зүйн болон бусад салбарын эрдэмтэн, судлаачид, тэдгээрийн ажлыг дэмжиж, шинжлэх ухаанд цаг, бусад нөөц, зүрх сэтгэлээ зориулдаг хэн бүхэнд талархал илэрхийлье.                            
Эрх зүйн эх сурвалж судлалд зориулав. 

60,000 ₮

Монгол Улсын хөдөлмөрийн баатар, Ардын багш, гавьяат хуульч, доктор, профессор Б.Чимид багшийн нэрэмжит шүүх эрх мэдлийн болон хууль сахиулах байгууллагын ажилтан, сургалт, эрдэм шинжилгээний байгууллагын багш, судлаач, оюутны эрдэм шинжилгээний уралдаанд шалгарсан шилдэг илтгэлийн эмхэтгэл.

15,000 ₮

Аливаа маргааныг шийдвэрлэх нь эрх зүйт төрийн салшгүй хэсэг бөгөөд үүнд төр, хуулийн этгээд, иргэд хоорондын хувийн эрх зүйн харилцаанд үүссэн маргааныг шүүхийн бус журмаар хянан шийдвэрлэх тогтолцоо зайлшгүй хамаарна. 
Монгол Улсад арбитрын байгууллага үүсэн байгууллагдсаны 90 жилийн ойг тэмдэглэн өнгөрүүлэх ажлын хүрээнд МҮХАҮТанхимын дэргэдэх Монголын Олон Улсын Арбитраас дөрвөн бүтээл баринтаглаж буйн нэг нь их, дээд сургуулийн оюутан, суралцагчид, магистрант, докторантууд, практик ажилтнууд, арбитрын эрх зүйг сонирхон судлагч хэн бүхэнд зориулсан энэхүү "Арбитрын сэдэвт эрдэм шинжилгээний нийтлэлийн эмхэтгэл" юм. 
Энэхүүү бүтээлд 2000 оноос хойш нийтлэгдсэн эрдэм шинжилгээний өгүүллийн тогтмол хэвлэлүүд болон хувийн эрх зүйн сэдэвт эрдэм шинжилгээний хурал, илтгэлийн эмхэтгэл зэрэгт арбитрын сэдвээр сонирхон судалдаг эрдэмтэн, судлаачдын тавьсан, нийтлэгдсэн илтгэл, өгүүлэл, нийтлэл, бүтээлүүдээс шүүлт хийн цуглуулсан бөгөөд бидэнд олдоогүй, орхигдуулсан өгүүлэл байхыг үгүйсгэхгүй юм. 
Цаашид ч шинээр төрж буй эрдэм шинжилгээний бүтээлүүдийг эмхэтгэн цаасан болон цахим хэлбэрээр нийтийн хүртээл болгох зорилт тавин ажиллаж байгаа бөгөөд ингэснээр хэрэг маргааныг шүүхийн бус журмаар хянан шийдвэрлэхэд дэлхий нийтийн чиг хандлагад ойртон хөгжих, танхимын гишүүн байгууллага төдийгүй хуульч, судлаачдын эрх зүйн мэдээлэл солилцох эх сурвалж болж, хууль хэрэглээний нэгдмэл ойлголт, шүүх, арбитрын зөв практик тогтоход чухал ач холбогдолтой юм. 

19,000 ₮

Анхлан шүүхийн ачааллыг бууруулах зорилгоор БНМАУ-ын Засгийн газрын 1930 оны 01 дүгээр сарын 17-ны өдрийн 3-р хурлаар баталсан Арбитражийн дүрмийн 1 дүгээр зүйлд "Аливаа иргэний хэргийн учир завсар тэмцэлдсэн этгээдүүд хишээлбэл аливаа энгийн хүмүсс ба газрууд, ард олноор байгуулсан хоршоо, эвлэлүүд ба яам, албан газрууд уг хэргээ тухай бүр түр сонгогдсон гурван хүмүүсээр хянуулан шийтгэн таслуулж болно" хэмээн зааснаар Монгол Улсад арбитрын байгууллагын суурь үүссэн түүхтэй. 
1960 онд Худалдааны танхимыг байгуулахтай зэрэгцэн түүний дэргэд Гадаад худалдааны арбитрын комисс буюу өнөөдрийн Монголын Олон Улсын арбитрын суурийг тавьсан нь өдгөө олон улсад хүлээн зөвшөөрөгдсөн, идэвхтэй, байнгын ажиллагаа бүхий цорын ганц арбитрын байгууллага болжээ. 
1994 онд НҮБ-ын 1958 оны "Гадаадын арбитрын шийдвэрийг хүлээн зөвшөөрч, биелүүлэх тухай" олон улсын конвенцод Монгол Улс нэгдэн орж, 2003 онд Монгол Улсын Их Хурал, Арбитрын тухай хуулийг баталснаар хэрэг маргааныг арбитрын журмаар шийдвэрлэх боломж нээгдэж, улмаар 2017 онд арбитрын тухай хуулийг НҮБ-ын Олон Улсын Худалдааны Эрх Зүйн комисс /UNCITRAL/-ын Арилжааны арбитрын загвар хуульд нийцүүлэн шинэчлэн найруулсан зэрэг нь Монгол Улс дахь арбитрын хөгжлийг олон улсын чиг хандлага, стандартад дөхүүлсэн чухал үйл явдлууд болсон. 
Энэхүү эмхэтгэлд Монгол Улсын эдийн засгийн эрх зүйн суурь зарчим, гэрээний эрх зүйн харилцааны үндсэн агуулгын илэрхийлэл болох Монгол Улсын үе үеийн Үндсэн хуулийн заалтуудаас хэсэгчлэн, мөн төвлөрсөн төлөвлөгөөт эдийн засгийн үеийн аж ахуйн гэрээ, аж ахуйн байгууллагуудын хоорондын маргааныг улсын арбитр хянан шийдвэрлэх эрх зүйн үндсийг тодорхойлсон хэм хэмжээ, улсын арбитрын байгууллагын тогтолцоог илэрхийлэх холбогдох түүхэн баримт бичгийг эмхэтгэв.
Түүнчлэн арбитрын үйл ажиллагаанд баримтлах Монгол Улсын нэгдэн орсон олон улсын гэрээ конвенцоос гадна "Бусад арбитр", Улаанбаатар хотын худалдааны танхимын дэргэдэх арбитр, Монголын олон улсын арбитр, Барилгын арбитрын дүрэм болон маргаан шийдвэрлэх дүрэм журмыг эмхэтгэсэн болно. 

 

19,000 ₮

Улсын Их Хурлаас 2021 онд шинэчилэн баталсан Хөдөлмөрийн тухай хууль, Хөдөлмөрийн тухай хуулийг дагаж мөрдөх журмын тухай хууль, холбогдох бусад хуульд орсон нэмэлт, өөрчлөлтийг агуулсан хуулийн эмхэтгэл.

10,000 ₮

Зөрчлийн тухай хууль, Зөрчил шалган шийдвэрлэх тухай хууль, Засгийн газрын тогтоол, лавлагаа зэргийг багтаасан хуулийн эмхэтгэл

20,000 ₮

Энэхүү бүтээл нь Нью Йоркийн конвенцын түүхэн үйл явц буюу төслийн боловсруулах үе болон батлах үеийн түүх, тухайн үеийн хэлэлцэн тохирогч улсууд, эрдэмтэн судлаачдын байр суурь, конвенцын зүйл заалт бүрийг улс орнуудын шүүхийн практик, судлаачдын байр суурийг харьцуулах байдлаар судлан бичсэн ном юм. 

65,000 ₮

Энэхүү эмхтгэл нь даатгалын зохицуулалтыг агуулсан холбогдох Монгол улсад хүчин төгөлдөр үйлчилж буй бүх хууль, тогтоомж, дүрэм, журам, зааврыг хамгийн сүүлийн байдлаар нэгтгэж оруулснаараа давуу талтай. 

Тэр бүр олдоод байдаггүй дүрэм, журам, заавруудыг бүгдийг нь багтаасан. Даатгалын салбарт ажиллаж буй, цаашид мэргэших хүсэлтэй хүмүүст ашиглагдах эмхэтгэл юм.

Энэхүү эмхэтгэлийн онцлог нь даатгалын салбарт нийтлэг хэрэглэгдэх 64 хуулиас гадна:

-Улсын Их Хурлын тогтоол;
-Санхүүгийн Зохицуулах хорооны дүрэм, хяналтын зөвлөлийн ажиллах журам; 
-Даатгалын зах зээлийн ёс зүйн журам; 
-Даатгалын багц дүрэм; 
-Ипотекийн даатгалын үйл ажиллагааны журам; Жолоочийн даатгалын сангаас болон даатгагчаас хохирогчид олгосон нөхөн төлбөрийн мэдээллийг цагдаагийн байгууллагад ирүүлэх, түүнийг ашиглах журам;
-Жолоочийн даатгалын баталгааны загвар, түүнийг хэрэглэх журам;
-Жолоочийн хариуцлагын албан журмын даатгалын гэрээ байгуулж чадаагүй жолооч нарыг даатгагчид хуваарилах журмыг шинэчлэн батлах тухай;
-Даатгалын компанийн дүрмийн сангийн доод хэмжээг тогтоох тухай;
-Албан журмын даатгагчдын холбооны санхүүгийн нэмэлт тайлангийн агуулга, маягтыг тогтоох журам;
-Албан журмын даатгагчдын холбооны шуурхай албаны ажиллах журам;
-Даатгалын компанид мөрдөгдөх "Нягтлан бодох бүртгэлийн заавар", "Дансны жагсаалт", "Санхүүгийн тайлангийн маягт, тодруулга", "Санхүүгийн тайлан, тодруулга бэлтгэх аргачлал" батлах тухай зэрэг 35 эрх зүйн актаас бүрдсэн.

50,000 ₮

МУИС-ийн Хууль зүйн сургуулийн Нийтийн болон Хувийн эрх зүйн судлаач багш нар нэгдэж хэд хэдэн эрүүгийн хуулийг орчуулж нийтийн хүртээл болгох ажлыг хэрэгжүүлж эхэлсэн.  Монгол Улс 1926 онд Шүүх цаазын бичиг нэртэйгээр анхны  бие даасан Эрүүгийн төрөлжсөн хууль баталж дагаж мөрдөж эхэлснээс хойш 1929, 1934, 1942, 1961, 1986, 2002, 2015 онуудад Эрүүгийн хуулиуд шинэчлэгдсэн эдүгээ хүрэх үеийнхээ үнэт зүйлийг хамгаалж, түүхэн үүргээ гүйцэтгэж иржээ. 

Бидний орчуулсан Эрүүгийн хуулиуд тус улсын Эрүүгийн хууль тогтоомжийн хөгжил, бусад улс орнуудын хууль дахь орчин үеийн дэвшилтэд жишгийг үндэсний эрх зүйн тогтолцоонд зохицуулан хуульчилж боловсронгуй болгох, түүнчлэн хууль зүйн чиглэлээр сургалт, судалгааны ажил хийж байгаа судлаачид болон бакалаврын болон ахисан суралцагсад, практик байгууллагын ажилтнуудын хуулийн хэрэглээ, мэдлэгт бага ч атугай тус дэм болно гэдэгт итгэлтэй байна.

Доктор, профессор Ж.Эрдэнэбулган 

45,000 ₮

Нэхэмжлэл нь иргэний эрх зүйн төдийгүй, үндсэн хуулийн эрх зүйн, захиргааны эрх зүй, эрүүгийн эрх зүйн зохицуулалтын чухал асуудал юм. Гэм хорыг арилгах, хохирол барагдуулах, хор уршигийг арилгах нь нэхэмжлэлтэй нягт холбоотой. Иймд нэхэмжлэлийн талаар гүн гүнзгий ойлголттой байх нь чухал юм.

20,000 ₮

Үндсэн хуулийн эрх зүйн шинжлэх ухаанд сонгодог жишиг, үнэт зүйлс, сайн туршлага, хуулийн шилдэг ололт зэргийг харьцуулан судлахад улс орнуудын үндсэн хууль чухал эх сурвалж болдог. ХБНГУ-ын Үндсэн хууль нь энэхүү үндсэн хуулийн эрх зүйг судлахад чухал эх сурвалж болдог боловч монгол хэлнээ зарим зүйл, заалтыг хэсэгчлэн орчуулж, өгүүлэл, нийтлэл, ном бүтээл зэрэгт дурдсаныг эс тооцвол хууль зүйн талаасаа бүрэн орчуулагдсан нь ховор байна. 

Иймд Хууль зүйн үндэсний хүрээлэнгийн Судалгааны төвөөс санаачлан энэхүү Үндсэн хуулийг орчуулж, хэвлэсэн гаргасан болно.

13,500 ₮

Төрийн албаны тухай /Шинэчилсэн найруулга/ хууль нь 7 хэсэг, 23 бүлэг, 77 зүйлтэй, 2019 оны 01 дүгээр сарын 01-ний өдрөөс эхлэн дагаж мөрдөх бөгөөд 2002 оны Төрийн албаны тухай хуулийн давуу болон сул талууд, хэрэгжилтийн байдлыг судлан хуулийн хэрэгжилтийг сайжруулах, төрийн албан тушаалд тавигдах шаардлага, сонгон шалгаруулалт, хууль зөрчсөн албан хаагчид хүлээлгэх хариуцлагын зохицуулалтыг боловсронгуй болгох зорилгоор шинэчлэн найруулсан.

Төрийн албаны тухай хууль нь төрийн албаны мэргэшсэн, тогтвортой, ил тод, хариуцлагатай байх эрх зүйн үндсийг бүрдүүлэх, төрийн албаны төв байгууллага, төрийн албан хаагчийн эрх зүйн байдал, нийгмийн баталгааг тогтоохтой холбогдсон харилцааг зохицуулах бөгөөд дараахь зохицуулалтыг шинээр тусгасан.

3,000 ₮

2021 оны 1 дүгээр сарын 15-ны өдөр батлагдсан “Шүүхийн тухай хууль /Шинэчилсэн найруулга/” эрх зүйн баримт бичгийн эмхэтгэл. Тус хууль батлагдсантай холбогдож бусад хуульд оруулсан нэмэлт, өөрчлөлт, Улсын Их Хурлын тогтоол, Улсын Их Хурлын Хууль зүйн байнгын хорооны тогтоолоор батлагдсан “Шүүхийн ерөнхий зөвлөл, Шүүхийн сахилгын хорооны шүүгч бус гишүүнийг сонгон шалгаруулах журам”-ыг эмхэтгэн хэвлэсэн болно.

10,000 ₮

2021 оны 1-р сард Улсын Их Хурлын ээлжит чуулганы хуралдаанаар Үндсэн хуулийн нэмэлт, өөрчлөлттэй уялдуулан Шүүхийн тухай хуулийн шинэчилсэн найруулгын төслийг эцэслэн баталсан.
Шүүхийн тухай хуулийн шинэчилсэн найруулга батлагдсантой холбогдуулан Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль /Шинэчилсэн найруулга/-д нэмэлт, өөрчлөлт оруулсан.
Энэхүү нэмэлт өөрчлөлтийг тусгасан “Эрүүгийн хууль, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хууль /Шинэчилсэн найруулга/”-ийн эмхтгэл болно.

20,000 ₮
Дууссан !

2021 оны 1-р сард Улсын Их Хурлын ээлжит чуулганы хуралдаанаар Үндсэн хуулийн нэмэлт, өөрчлөлттэй уялдуулан “Иргэний хууль, Иргэний хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хууль”-ийн нэмэлт өөрчлөлтийг багтаасан тус эмхтгэл болно. 

25,000 ₮

Монгол Улсын Их хурлаас 2020 оны нэгдүгээр сарын 10, 16-ны өдөр Эрүүгийн болон Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуульд оруулсан нэмэлт, өөрчлөлт 2020 оны хоёрдугаар сарын 24-ний өдрөөс хэрэгжиж эхэлсэн билээ. Энэхүү эмхэтгэлд Эрүүгийн хууль, Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн нэмэлт, өөрчлөлтийг оруулсан бөгөөд Хяналтын шатны шүүхээс хэрэг маргааныг шийдвэрлэхдээ тодорхойлсон хууль зүйн дүгнэлтүүдийг хуулийн холбогдох зүйл, хэсгүүдийн доор шигтгэж өгснөөрөө практик ач холбогдолтой болсон байна.

Мөн хавсралтаар Эрүүгийн хууль тогтоомжид орсон бүх нэр томьёоны тайлбарыг салбарын бусад хуулиудаас түүвэрлэн авч дэлгэрэнгүй байдлаар оруулсан бөгөөд Эрүүгийн хэрэг хянан шийдвэрлэх ажиллагааны явцад хууль буцаан хэрэглэхэд ашиглах зорилгоор нэмэлт, өөрчлөлтийг харьцуулсан хүснэгт хэлбэрээр багтааж, хэрэглэхэд хялбар, өдөр тутмын "ХЭРЭГЛЭЭНИЙ" хууль юм.

30,000 ₮

ХБНГУ-ын арилжааны (худалдааны) хууль анхны хэвлэл

35,000 ₮

Япон Улсын Иргэний хууль нь 1896 онд олон жилийн түүхтэй, дэлхийн анхны Иргэний төрөлжсөн хуулиудын нэг юм. Энэ хууль Герман, Францын иргэний хуулийн жишээ, Японы өөрийн онцлогийг тусгасан ба Кодекс хэмээх төрөлжсөн хуулийн уламжлалыг үргэлжлүүлж байгаа Монгол Улсын хувьд судалгааны ихээхэн ач холбогдолтой юм.

25,000 ₮